Nasonex neusspray: gebruik, dosering en voorzorgen

Nasonex: het geneesmiddel en zijn gebruik
Waarvoor dient Nasonex en wie mag het gebruiken? Nasonex is een neusspray met het corticosteroïd mometasonfuroaat. Volgens de SmPC is het bestemd voor volwassenen en kinderen vanaf 3 jaar om de symptomen van seizoensgebonden allergische rinitis of niet-seizoensgebonden rinitis te behandelen, en voor de behandeling van neuspoliepen bij volwassenen vanaf 18 jaar. Het register geeft het middel de ATC-code R01AD09.
Nasonex zonder voorschrift is in het register niet voorzien: de afleveringswijze is op voorschrift. Een arts schrijft de spray voor en de apotheker leidt hem af aan de hand van dat voorschrift. Als vergunninghouder staat Organon Belgium vermeld, Wetstraat 34, 1040 Brussel.
De spray werkt lokaal in de neus. Nasale corticosteroïden geven doorgaans veel minder systemische effecten dan orale corticosteroïden, maar bij langdurig gebruik van hoge doses zijn die niet uitgesloten. De voorzorgen daarover staan verderop.
Het toedieningsschema
Eén druk op het pompje geeft ongeveer 100 mg suspensie af, met mometasonfuroaatmonohydraat gelijk aan 50 microgram mometasonfuroaat. De dosis wordt daarom in verstuivingen uitgedrukt.
Rinitis (seizoensgebonden of niet-seizoensgebonden)
Voor volwassenen, ook oudere patiënten, en kinderen vanaf 12 jaar wordt doorgaans twee verstuivingen in elk neusgat eenmaal per dag aanbevolen, samen 200 microgram. Zijn de symptomen onder controle, dan volstaat als onderhoudsbehandeling één verstuiving in elk neusgat, samen 100 microgram. Als de symptomen onvoldoende onder controle zijn, mag de dosis worden verhoogd tot maximaal vier verstuivingen in elk neusgat eenmaal per dag, samen 400 microgram. Nadat de symptomen onder controle zijn, wordt een verlaging van de dosis aanbevolen.
Voor kinderen van 3 tot en met 11 jaar is de gebruikelijke dosis één verstuiving in elk neusgat eenmaal per dag, samen 100 microgram. Bij kinderen jonger dan 3 jaar zijn veiligheid en werkzaamheid niet vastgesteld.
Bij sommige patiënten met seizoensgebonden allergische rinitis werd binnen 12 uur na de eerste dosis een klinisch significant effect gezien. Het optimale effect wordt echter niet in de eerste 48 uur bereikt, zodat regelmatig gebruik nodig blijft. Bij patiënten met een voorgeschiedenis van matig ernstige tot ernstige symptomen van seizoensgebonden allergische rinitis kan de behandeling enkele dagen vóór het begin van het pollenseizoen worden gestart.
Neuspoliepen
De startdosis is doorgaans twee verstuivingen in elk neusgat eenmaal per dag, samen 200 microgram per dag. Zijn de symptomen na 5 tot 6 weken niet adequaat onder controle, dan mag de dosis worden verhoogd tot twee verstuivingen in elk neusgat tweemaal per dag, samen 400 microgram per dag. De dosis wordt afgestemd op de laagste dosis waarbij de symptomen effectief onder controle blijven. Is na 5 tot 6 weken tweemaal daagse toediening nog geen verbetering te zien, dan wordt de patiënt herbeoordeeld en de behandelstrategie heroverwogen. De studies naar werkzaamheid en veiligheid bij neuspolypose duurden vier maanden. Bij kinderen en jongeren tot 18 jaar zijn veiligheid en werkzaamheid bij polypose niet vastgesteld.
Het pompje gebruiken
Vóór de eerste dosis wordt de verstuiver goed geschud en 10 keer op het pompje gedrukt, tot een gelijkmatige verstuiving ontstaat. Is het pompje 14 dagen of langer niet gebruikt, dan wordt het opnieuw in werking gesteld door 2 keer te drukken tot opnieuw een gelijkmatige verstuiving komt. Vóór elk gebruik wordt de verstuiver goed geschud. Het flesje wordt weggegooid nadat het vermelde aantal verstuivingen is gebruikt, of 2 maanden na het eerste gebruik.
Overdosering
Overmatige doses corticosteroïden kunnen de functie van de HPA-as onderdrukken. Omdat de systemische biologische beschikbaarheid van Nasonex lager is dan 1 %, is bij overdosering naar verwachting alleen observatie nodig, gevolgd door het hervatten van de voorgeschreven dosis.
Werkzame stof, sterktes en verpakkingen
| Kenmerk | Gegeven volgens de SmPC |
|---|---|
| Werkzame stof | mometasonfuroaat (als monohydraat), 50 microgram per verstuiving |
| Farmaceutische vorm | neusspray, suspensie; witte tot gebroken witte, opake suspensie |
| Hulpstoffen | dispergeerbare cellulose (microkristallijne cellulose en natriumcarmellose), glycerol, natriumcitraat, citroenzuurmonohydraat, polysorbaat 80, benzalkoniumchloride, gezuiverd water |
| Hulpstof met bekend effect | benzalkoniumchloride, 0,02 mg per verstuiving |
| Verpakking | wit flesje van polyethyleen met hoge densiteit en een manueel doseerpompje van polypropyleen |
| Inhoud | 10 g (60 verstuivingen) of 18 g (140 verstuivingen) suspensie |
| Verpakkingsgrootten in de SmPC | 10 g, 1 flesje; 18 g, 1, 2 of 3 flesjes |
| Vergunninghouder | Organon Belgium, Wetstraat 34, 1040 Brussel |
Nasonex neusspray bestaat in het register in één sterkte, 50 microgram per verstuiving, en het register vermeldt voor deze naam één verpakking van het type spuitbus. Nasonex spray bevat naast de werkzame stof alleen de hulpstoffen uit de tabel; de suspensie wordt met het manuele doseerpompje verstoven.
Het benzalkoniumchloride in de formule kan irritatie of zwelling in de neus veroorzaken, vooral bij langdurig gebruik.
Voor u met de behandeling start
Wanneer Nasonex niet mag worden gebruikt
- overgevoeligheid voor mometasonfuroaat of een van de hulpstoffen;
- onbehandelde lokale infecties van de neusmucosa, zoals herpes simplex;
- een recente neusoperatie of neusletsel, tot de genezing is opgetreden, omdat corticosteroïden de wondgenezing remmen.
Infecties en afweer
Nasonex wordt met voorzichtigheid voorgeschreven, of helemaal niet, aan patiënten met actieve of latente tuberculeuze infecties van de luchtwegen of met onbehandelde mycotische, bacteriële of systemische virale infecties. Wie corticosteroïden krijgt en mogelijk immunosuppressie vertoont, wordt gewaarschuwd voor het risico van blootstelling aan bepaalde infecties, zoals waterpokken en mazelen, en voor het belang van medisch advies bij zo’n blootstelling.
De neus zelf
Na 12 maanden behandeling bij patiënten met niet-seizoensgebonden rinitis waren er in een studie geen aanwijzingen voor atrofie van de neusmucosa; mometasonfuroaat leek de neusmucosa eerder te herstellen tot een normaal histologisch fenotype. Toch worden patiënten die de spray meerdere maanden of langer gebruiken regelmatig onderzocht op veranderingen van het neusslijmvlies. Ontstaat een gelokaliseerde mycotische infectie van de neus of keel, dan kan het nodig zijn de behandeling te stoppen of aan te passen. Aanhoudende nasofaryngeale irritatie kan een reden zijn om te stoppen. Bij een neusseptumperforatie wordt Nasonex niet aanbevolen. Neusbloedingen kwamen in klinische studies vaker voor dan met placebo; ze waren meestal zelflimiterend en licht.
Systemische effecten van corticosteroïden
Bij langdurig gebruik van hoge doses kunnen systemische effecten optreden: het syndroom van Cushing, Cushing-achtige kenmerken, bijnierschorssuppressie, groeivertraging bij kinderen en adolescenten, cataract en glaucoom, en minder vaak psychologische of gedragseffecten zoals psychomotorische hyperactiviteit, slaapstoornissen, angst, depressie of agressie, vooral bij kinderen. Na intranasale corticosteroïden zijn gevallen van verhoogde oogdruk gemeld. Wie wazig ziet of andere visusstoornissen krijgt, kan naar een oogarts worden verwezen voor onderzoek naar onder meer cataract, glaucoom of zeldzame ziekten zoals centrale sereuze chorioretinopathie.
Wie overschakelt van een langdurige behandeling met systemische corticosteroïden naar Nasonex, wordt zorgvuldig opgevolgd. Het stoppen van de systemische corticosteroïden kan gedurende enkele maanden bijnierschorsinsufficiëntie uitlokken, tot de HPA-as hersteld is. Bij tekenen daarvan of bij onttrekkingsverschijnselen (gewrichts- of spierpijn, vermoeidheid, in het begin depressie), ondanks verlichting van de neusklachten, moeten de systemische corticosteroïden worden hervat. Het overschakelen kan ook allergische aandoeningen als conjunctivitis en eczeem aan het licht brengen die eerder onderdrukt waren. Doses hoger dan aanbevolen kunnen klinisch significante bijniersuppressie geven; dan wordt een extra systemisch corticosteroïd overwogen bij stress of electieve chirurgie.
Neuspoliepen en kinderen
Voor eenzijdige poliepen, poliepen bij cystische fibrose en poliepen die de neusholtes volledig verstoppen zijn veiligheid en werkzaamheid niet onderzocht. Eenzijdige poliepen met een ongebruikelijk of onregelmatig uiterlijk, vooral wanneer ze zweren of bloeden, vragen verder onderzoek. Bij kinderen die langdurig nasale corticosteroïden krijgen, wordt de lengte regelmatig gecontroleerd. Vertraagt de groei, dan wordt de therapie herzien en zo mogelijk de dosis tot de laagste werkzame verlaagd; doorverwijzing naar een kinderarts kan worden overwogen.
Niet-nasale symptomen
De spray verbetert bij de meeste patiënten de neusklachten, maar een geschikte aanvullende therapie kan extra verlichting geven van andere, vooral oculaire symptomen.
Interacties
Voor gelijktijdig gebruik met systemische corticosteroïden verwijst de SmPC naar de voorzorgen hierboven. Met loratadine werd een klinisch interactieonderzoek uitgevoerd en er werden geen interacties waargenomen. Gelijktijdige behandeling met CYP3A-remmers, ook middelen met cobicistat, zal naar verwachting het risico op systemische bijwerkingen verhogen. De combinatie wordt vermeden, tenzij het voordeel zwaarder weegt dan dat risico; dan worden patiënten gecontroleerd op systemische corticosteroïdbijwerkingen.
Zwangerschap, borstvoeding en vruchtbaarheid
Over het gebruik van mometasonfuroaat bij zwangere vrouwen zijn geen of beperkte gegevens beschikbaar; in dieronderzoek werd reproductietoxiciteit vastgesteld. Zoals andere nasale corticosteroïden mag Nasonex niet worden gebruikt tijdens de zwangerschap, tenzij het potentiële voordeel voor de moeder opweegt tegen het potentiële risico voor moeder, foetus of kind. Kinderen van moeders die tijdens de zwangerschap corticosteroïden kregen, worden zorgvuldig geobserveerd om hypoadrenalisme op te sporen. Of mometasonfuroaat in de moedermelk terechtkomt, is niet bekend; er moet worden beslist of de borstvoeding of de behandeling wordt gestaakt of niet gestart, rekening houdend met het voordeel van borstvoeding voor het kind en van behandeling voor de vrouw. Klinische gegevens over vruchtbaarheid ontbreken; in dieronderzoek werden geen effecten op de vruchtbaarheid gezien.
Autorijden
Over de invloed op de rijvaardigheid en het bedienen van machines zijn geen gegevens bekend.
Gemelde reacties
Neusbloedingen stopten gewoonlijk vanzelf en waren licht van ernst. Ze kwamen vaker voor dan met placebo (5 %), maar met een vergelijkbare of lagere frequentie dan bij de nasale corticosteroïden die als actieve controle dienden (tot 15 %), zoals gemeld in onderzoeken naar allergische rinitis. De frequentie van alle andere bijwerkingen was vergelijkbaar met die van placebo. Bij patiënten met neuspolypose was de algehele frequentie vergelijkbaar met die bij allergische rinitis.
De tabel hieronder toont de aan de behandeling gerelateerde bijwerkingen (1 % of meer) uit klinische studies bij allergische rinitis of neuspolypose en uit meldingen na de toelating. Zeer vaak is 1 op 10 of meer, vaak 1/100 tot < 1/10; bij de meldingen na de toelating luidt de frequentie ‘niet bekend’, omdat die met de beschikbare gegevens niet kan worden bepaald.
| Orgaanklasse | Frequentie | Bijwerking |
|---|---|---|
| Infecties en parasitaire aandoeningen | Vaak | faryngitis, bovensteluchtweginfectie (bij tweemaal daagse dosering voor neuspolypose met niet bekende frequentie) |
| Immuunsysteem | Niet bekend | overgevoeligheid, onder meer anafylactische reacties, angio-oedeem, bronchospasme en dyspneu |
| Zenuwstelsel | Vaak | hoofdpijn |
| Ogen | Niet bekend | glaucoom, verhoogde intra-oculaire druk, cataract, wazig zien |
| Ademhaling, borstkas en mediastinum | Zeer vaak | epistaxis (gemeld bij tweemaal daagse dosering voor neuspolypose) |
| Vaak | epistaxis, neusbranderigheid, neusirritatie, neusulceratie | |
| Niet bekend | neusseptumperforatie | |
| Maag-darmstelsel | Vaak | keelirritatie (gemeld bij tweemaal daagse dosering voor neuspolypose) |
| Niet bekend | verstoringen van smaak en reuk |
Bij kinderen kwamen in klinische studies neusbloedingen (6 %), hoofdpijn (3 %), neusirritatie (2 %) en niezen (2 %) voor, met een frequentie vergelijkbaar met placebo.
Een onverwacht effect melden blijft nuttig: het Belgische meldsysteem verzamelt die meldingen.be. Bij wazig zien, aanhoudende irritatie van neus of keel of tekenen van een allergische reactie wordt best de arts of apotheker gecontacteerd.
Na opening
Het flesje is 3 jaar houdbaar. Eenmaal in gebruik moet de spray binnen 2 maanden na het eerste gebruik worden opgebruikt; daarna wordt het flesje weggegooid, ook wanneer er nog suspensie in zit, net als wanneer het vermelde aantal verstuivingen is gebruikt. Nasonex wordt beneden 25 °C bewaard en niet in de vriezer. Buiten het bereik en het zicht van kinderen houden en de vervaldatum op de doos nakijken. Noteer bij de eerste druk best de datum op het flesje, zodat de termijn van 2 maanden duidelijk blijft.
Vragen aan de balie
Welke generieke neussprays met mometasonfuroaat bestaan er naast Nasonex van Organon?
Nasonex is in het register het referentieproduct voor mometasonfuroaat neusspray, met Organon Belgium als vergunninghouder. Een generieke neusspray heeft de stof in een gelijke sterkte en vorm en moet laten zien dat de opname in het lichaam vergelijkbaar is. Zo'n product wordt onder een eigen naam geregistreerd, vaak de stofnaam met de naam van de houder erachter. Het actuele aanbod staat in het register van het FAGG. Over de regels achter generische middelen leest u meer op de EMA-pagina over generische geneesmiddelen.
Mag ik Nasonex neusspray bij een webwinkel bestellen?
Neen. Nasonex wordt in België op voorschrift afgeleverd, en de verkoop van voorschriftplichtige middelen via internet is verboden. Over herkomst, samenstelling en bewaring van een spray uit een webwinkel zonder voorschrift hebt u geen enkele zekerheid. Op deze pagina kunt u niets bestellen. Wat het agentschap erover zegt, staat op de website van het FAGG.
Hoe snel werkt Nasonex en wanneer begint u er best mee?
Bij sommige patiënten met seizoensgebonden allergische rinitis werd binnen 12 uur een klinisch significant effect gezien, maar het optimale effect komt niet in de eerste 48 uur. Regelmatig gebruik blijft dus nodig. Bij een voorgeschiedenis van matig ernstige tot ernstige seizoensklachten kan de behandeling enkele dagen vóór het pollenseizoen starten.
Hoe lang kunt u hetzelfde flesje gebruiken?
Maximaal 2 maanden na het eerste gebruik, of tot het vermelde aantal verstuivingen is gebruikt, wat zich het eerst voordoet. Het flesje van 10 g bevat 60 verstuivingen en dat van 18 g 140 verstuivingen. Is het pompje 14 dagen of langer niet gebruikt, druk dan 2 keer tot een gelijkmatige verstuiving komt.
Bronnen en professionele controle
Deze pagina volgt de Samenvatting van de Productkenmerken en de bijsluiter van Nasonex, zoals het FAGG ze publiceert; de laatste versie dateert van 7 mei 2026.
Pharmacie du Pont de l’État, Erquelinnes, stelt de informatie samen. Ze vervangt geen medisch advies; stel vragen over uw behandeling aan uw arts of apotheker.
