Bisoprolol EG tabletten: gebruik, wisselwerkingen en bijwerkingen
Wat is Bisoprolol?
Welk soort geneesmiddel is bisoprolol, en waarvoor wordt het voorgeschreven? Bisoprolol, aanwezig als bisoprololfumaraat, is een bètablokker (ATC-code C07AB07), meer bepaald een cardioselectieve (bèta-1) bètablokker. De Belgische samenvatting van de kenmerken van het product noemt twee indicaties: hypertensie en chronische stabiele angina pectoris. Het is een middel voor langdurige behandeling dat door een arts wordt ingesteld en opgevolgd.
Het referentiedocument van deze pagina is dat van Bisoprolol EG 5 mg en 10 mg tabletten van EG (Eurogenerics) in Brussel. Het register kent bisoprolol ook onder andere productnamen; voor elke verpakking geldt de tekst van het eigen product. De Nederlandstalige samenvatting en bijsluiter staan onderaan deze pagina.
Bisoprolol EG wordt in België enkel afgeleverd op voorschrift. Dat is een gegeven uit het register. De pagina is louter informatief: er is geen winkelmandje en geen bestelmogelijkheid. Pharmacie du Pont de l'Etat in Erquelinnes ondertekent de tekst.
Wanneer en hoe gebruiken
Bisoprolol EG 5 mg en 10 mg tabletten zijn bestemd voor orale toediening. De tabletten worden 's ochtends ingenomen met voldoende vloeistof, bijvoorbeeld een glas water, en mogen met een maaltijd worden ingenomen. De dosering wordt individueel aangepast en de behandeling begint met de laagst mogelijke dosis. Een tablet Bisoprolol EG 5 mg heeft een breukstreep en kan in gelijke helften worden gedeeld; dat geldt ook voor de tablet van 10 mg.
| Situatie | Dosis volgens de SKP |
|---|---|
| Gebruikelijke dosis | 10 mg eenmaal daags, met een aanbevolen maximum van 20 mg per dag |
| Bij sommige patiënten | 5 mg per dag kan voldoende zijn |
| Lichte tot matige nierfunctiestoornis | Normaal geen aanpassing |
| Ernstige nierfunctiestoornis (creatinineklaring onder 20 ml/min) | Maximaal 10 mg eenmaal daags, eventueel in twee helften gedeeld |
| Lichte tot matige leverfunctiestoornis | Normaal geen aanpassing, wel nauwgezette opvolging |
| Ernstige leverfunctiestoornis | Niet meer dan 10 mg bisoprolol per dag |
| Ouderen | Normaal geen aanpassing; begin met de laagst mogelijke dosis |
| Kinderen en adolescenten | Geen ervaring, gebruik wordt niet aanbevolen |
De ervaring bij patiënten onder nierdialyse is beperkt, maar er zijn geen aanwijzingen dat het schema moet veranderen. Het register vermeldt ook de sterkte bisoprolol 2.5 mg en nog andere sterkten; deze pagina beschrijft alleen de tabletten van 5 mg en 10 mg uit de referentietekst.
Duur en stoppen
De behandeling duurt over het algemeen lang. Ze wordt niet plots stopgezet, omdat dat kan leiden tot een voorbijgaande verergering van de toestand. De dosis wordt geleidelijk afgebouwd, door wekelijkse halveringen van de dosis. Bij patiënten met een ischemische hartziekte geldt dit in het bijzonder, tenzij het stoppen duidelijk geïndiceerd is.
De sterkten herkennen
Beide sterkten dragen BI boven de breukstreep en het getal 5 of 10 eronder, en verschillen in kleur: lichtgeel gevlekt voor 5 mg, beige gevlekt voor 10 mg.
Sterkte, vorm en verpakking
| Gegeven | Bisoprolol EG 5 mg | Bisoprolol EG 10 mg |
|---|---|---|
| Werkzame stof | 5 mg bisoprololfumaraat per tablet | 10 mg bisoprololfumaraat per tablet |
| Lactosemonohydraat als hulpstof met bekend effect | 136 mg per tablet | 131 mg per tablet |
| Uiterlijk | Lichtgeel gevlekt, rond, plat met schuine rand; BI boven de breukstreep en 5 eronder | Beige gevlekt, rond, plat met schuine rand; BI boven de breukstreep en 10 eronder |
| Deelbaar | In gelijke helften | In gelijke helften |
| Overige hulpstoffen | Microkristallijne cellulose (E460), magnesiumstearaat (E572), crospovidon (E1201), Geel PB 22812 (lactosemonohydraat en geel ijzeroxide E172) | Microkristallijne cellulose (E460), magnesiumstearaat (E572), crospovidon (E1201), Beige PB 27215 (lactosemonohydraat en rood en geel ijzeroxide E172) |
Een tablet bisoprolol 5 mg bevat dus 5 mg bisoprololfumaraat en een tablet bisoprolol 10 mg bevat 10 mg. De tabletten zitten in blisters van PVC/PVdC/aluminiumfolie in een bedrukte kartonnen doos van 10, 14, 20, 28, 30, 50, 56, 60 of 100 tabletten. Niet alle genoemde verpakkingsgroottes worden noodzakelijk in de handel gebracht. Vergunninghouder is EG (Eurogenerics) NV, Heizel Esplanade b22, B-1020 Brussel. Patiënten met zeldzame erfelijke galactose-intolerantie, totale lactasedeficiëntie of glucose-galactosemalabsorptie nemen dit geneesmiddel niet.
Wisselwerkingen en voorzorgen
Contra-indicaties
Bisoprolol wordt niet gebruikt bij:
- acuut hartfalen, of tijdens episoden van decompensatie bij hartfalen waarbij intraveneuze inotrope therapie vereist is;
- cardiogene shock;
- tweede- of derdegraads AV-blok zonder pacemaker;
- sicksinussyndroom en sinoatriaal blok;
- symptomatische bradycardie en symptomatische hypotensie;
- ernstig bronchiaal astma of een ernstige chronische obstructieve longaandoening;
- ernstige vormen van perifere arteriële occlusieve aandoening of de ziekte van Raynaud;
- onbehandeld feochromocytoom;
- metabole acidose;
- overgevoeligheid voor bisoprolol of een hulpstof.
Voorzorgen
- Plots stoppen. Vooral bij ischemische hartziekten mag stoppen niet plotseling gebeuren, omdat de hartaandoening tijdelijk kan verslechteren.
- Hartfalen. Voorzichtigheid bij hypertensie of angina pectoris met hartfalen.
- Diabetes. Bij sterk schommelende bloedglucosewaarden kunnen de symptomen van hypoglykemie, zoals tachycardie, hartkloppingen of zweten, gemaskeerd worden. Samen met sulfonylureumderivaten kan het risico op ernstige hypoglykemie toenemen. Diabetici controleren hun bloedglucose zorgvuldig.
- Streng vasten en een eerstegraads AV-blok vragen eveneens voorzichtigheid, net als prinzmetalangina.
- Desensibilisatietherapie. Bisoprolol kan de gevoeligheid voor allergenen versterken en anafylactische reacties verergeren; adrenaline geeft niet altijd het gewenste effect.
- Perifere arteriële occlusieve aandoening. De klachten kunnen verergeren, vooral in het begin van de behandeling.
- Psoriasis. Bij psoriasis of een voorgeschiedenis ervan wordt een bètablokker pas na zorgvuldige afweging van voordelen en risico's voorgeschreven.
- Thyreotoxicose. De symptomen kunnen gemaskeerd worden.
- Feochromocytoom. Bisoprolol wordt pas na blokkade van de alfareceptoren toegediend.
- Narcose. Bij algemene anesthesie vermindert de bètablokkade aritmie en myocardischemie tijdens inductie, intubatie en de postoperatieve periode, en wordt ze tegenwoordig perioperatief voortgezet. De anesthesist wordt op de hoogte gebracht, wegens mogelijke interacties met bradyaritmieën, een verzwakte reflextachycardie en een verminderde reflex om bloedverlies te compenseren. Is stoppen voor een ingreep toch nodig, dan gebeurt dat geleidelijk en ongeveer 48 uur voor de anesthesie voltooid.
- Luchtwegen. Ook cardioselectieve bètablokkers worden vermeden bij obstructieve luchtwegaandoeningen, tenzij zeer overtuigende klinische redenen bestaan; dan wordt Bisoprolol EG met de nodige voorzichtigheid gebruikt. Bij astma of een andere chronische obstructieve aandoening die symptomen kan geven, wordt gelijktijdig een bronchodilaterende therapie aanbevolen, en soms moet de dosis van bèta-2-stimulantia verhoogd worden door een toename van de luchtwegweerstand.
Wisselwerkingen
- Afgeraden: calciumantagonisten van het verapamiltype en in mindere mate van het diltiazemtype, met een negatieve invloed op de contractiliteit en de geleiding, en met uitgesproken hypotensie en AV-blok bij intraveneuze verapamil. Ook centraal werkende antihypertensiva zoals clonidine, methyldopa, moxonidine en rilmenidine, die hartritme en geleiding kunnen verlagen; plots stoppen ervan, vooral voor het stoppen van de bètablokker, kan het risico op rebound-hypertensie verhogen.
- Voorzichtigheid vereist: klasse I-antiaritmica (kinidine, disopyramide, lidocaïne, fenytoïne, flecaïnide, propafenon) en klasse III-antiaritmica (amiodaron), met een versterkt effect op de AV-geleidingstijd; calciumantagonisten van het dihydropyridinetype (felodipine, amlodipine), met meer risico op hypotensie en mogelijk op een verdere achteruitgang van de ventriculaire pompfunctie bij hartfalen; parasympathicomimetica, die de geleidingstijd en het risico op bradycardie verhogen; topische bètablokkers zoals oogdruppels bij glaucoom, die het systemische effect kunnen versterken; insuline en orale antidiabetica, met een sterker bloedsuikerverlagend effect en gemaskeerde hypoglykemie; anesthetica; digitalisglycosiden, met een langere AV-geleidingstijd en een lagere hartslag; NSAID's, die het bloeddrukverlagende effect kunnen verminderen; bètasympathicomimetica zoals isoprenaline en dobutamine, waarbij de effecten van beide kunnen afnemen; en sympathicomimetica die bèta- en alfareceptoren activeren, zoals noradrenaline en adrenaline, waarbij de vasoconstrictie kan worden opgeheven met een stijgende bloeddruk en meer claudicatio intermittens, vooral bij niet-selectieve bètablokkers.
- Hypotensie. Het risico neemt toe bij antihypertensiva en andere bloeddrukverlagende middelen, zoals tricyclische antidepressiva, barbituraten en fenothiazines.
- Goed overwegen: mefloquine, met meer risico op bradycardie; MAO-remmers behalve MAO-B-remmers, met een versterkt hypotensief effect en risico op een hypertensieve crisis; rifampicine, die de halfwaardetijd van bisoprolol lichtjes kan verkorten zonder dat een dosisaanpassing meestal nodig is; en ergotaminederivaten, met verergering van perifere circulatiestoornissen.
Zwangerschap, borstvoeding en vruchtbaarheid
Er zijn geen gegevens over mogelijke effecten op de mannelijke en vrouwelijke vruchtbaarheid. Bisoprolol heeft farmacologische effecten die schadelijk kunnen zijn voor de zwangerschap, de foetus of de pasgeborene. Bètablokkers verminderen over het algemeen de doorbloeding van de placenta, wat werd gelinkt aan groeivertraging, intra-uterien overlijden, abortus of voortijdige bevalling, en bij de foetus en het pasgeboren kind kunnen hypoglykemie en bradycardie optreden. Is een bètablokker nodig, dan verdienen bèta-1-selectieve blokkers de voorkeur. Bisoprolol wordt tijdens de zwangerschap niet gebruikt tenzij duidelijk noodzakelijk; bij behandeling wordt de uteroplacentaire doorbloeding en de groei van de foetus gecontroleerd en een alternatief overwogen als er schade optreedt. Het pasgeboren kind wordt van nabij gevolgd, want symptomen van hypoglykemie en bradycardie zijn meestal te verwachten binnen de eerste drie dagen.
Er zijn geen gegevens over de uitscheiding in de moedermelk of de veiligheid voor kinderen; borstvoeding tijdens het gebruik wordt daarom niet aangeraden.
Rijvaardigheid
Bij patiënten met coronaire hartaandoeningen had bisoprolol geen nadelige invloed op de rijprestaties. Afhankelijk van de individuele reactie kan een effect op de rijvaardigheid of het bedienen van machines niet worden uitgesloten, vooral bij de start van de behandeling, bij een dosiswijziging of in combinatie met alcohol.
Overdosering
Bij een overdosering met een bètablokker zijn bradycardie, hypotensie, bronchospasme, acute hartinsufficiëntie en hypoglykemie te verwachten. Er zijn slechts enkele gevallen met bisoprolol gemeld, met bradycardie of hypotensie, en alle patiënten herstelden. De gevoeligheid voor een enkele hoge dosis varieert sterk en patiënten met hartfalen zijn waarschijnlijk erg gevoelig. De behandeling wordt gestaakt en er volgen ondersteunende en symptomatische maatregelen: atropine bij bradycardie, intraveneuze vloeistoffen en vasopressoren, eventueel glucagon, bij hypotensie, een isoprenaline-infusie of tijdelijke pacemaker bij tweede- of derdegraads AV-blok, diuretica, inotrope en vasodilaterende middelen bij een acute verslechtering van hartfalen, bronchodilatoren bij bronchospasme en intraveneuze glucose bij hypoglykemie. Bisoprolol is nauwelijks te dialyseren.
De meest beschreven effecten
De samenvatting hanteert deze categorieën: zeer vaak (10% of meer), vaak (1% tot minder dan 10%), soms (0,1% tot minder dan 1%), zelden (0,01% tot minder dan 0,1%) en zeer zelden (minder dan 0,01%).
| Frequentie | Bijwerkingen |
|---|---|
| Vaak | Duizeligheid en hoofdpijn (vooral aan het begin van de behandeling); maag-darmklachten zoals misselijkheid, braken, diarree en constipatie; koude of gevoelloze extremiteiten; hypotensie, vooral bij hartfalen; vermoeidheid (vooral aan het begin) |
| Soms | Stoornissen in de AV-geleiding; verergering van bestaand hartfalen en bradycardie (bij patiënten met hypertensie of angina pectoris); bronchospasme bij astma of een voorgeschiedenis van obstructieve luchtwegaandoeningen; spierzwakte, spierkrampen; asthenie (bij patiënten met hypertensie of angina pectoris); depressie, slaapstoornissen |
| Zelden | Verhoogde triglyceriden, toename van de leverenzymen (ALAT, ASAT); syncope; verminderd traanvocht, wat van belang is bij lensdragers; gehoorstoornissen; allergische rinitis; overgevoeligheidsreacties zoals jeuk, opvliegers en rash; hepatitis; potentiestoornissen; nachtmerries, hallucinaties |
| Zeer zelden | Conjunctivitis; alopecia; bètablokkers kunnen psoriasis veroorzaken of verergeren, of een psoriasisachtige rash uitlokken |
De symptomen met een sterretje, duizeligheid, hoofdpijn en vermoeidheid, treden vooral aan het begin van de behandeling op. Ze zijn over het algemeen licht van aard en verdwijnen binnen 1 tot 2 weken.
Alarmsignalen
Een zeer trage hartslag, flauwvallen, ademnood of een piepende ademhaling, geelzucht en een plotse verergering van de hartklachten vragen onmiddellijk medisch advies. Vermoedelijke bijwerkingen kunnen worden gemeld via het FAGG.
Waar u dit geneesmiddel bewaart
De houdbaarheid bedraagt 3 jaar en de tabletten worden beneden 30 °C bewaard.Leg het weg waar kinderen niet bij kunnen, en kijk de datum op de verpakking na. Ongebruikte of vervallen tabletten worden naar de apotheek teruggebracht.
Vragen die wij vaak krijgen
Waarom wordt bisoprolol 's ochtends ingenomen, en mag dat met het ontbijt?
De samenvatting schrijft voor dat de tabletten 's ochtends worden ingenomen met voldoende vloeistof, bijvoorbeeld een glas water. Inname met een maaltijd is toegelaten.
Wat gebeurt er als de behandeling plots wordt stopgezet?
De toestand kan voorbijgaand verergeren, vooral bij een ischemische hartziekte. Daarom wordt de dosis geleidelijk afgebouwd, door wekelijkse halveringen. De arts bepaalt hoe dat verloopt.
Moeten mensen met diabetes iets weten over bisoprolol?
Ja: bètablokkers kunnen de signalen van een te lage bloedsuiker, zoals een snelle hartslag, hartkloppingen of zweten, maskeren. In combinatie met sulfonylureumderivaten kan het risico op ernstige hypoglykemie toenemen. De samenvatting raadt aan de bloedglucose zorgvuldig te controleren.
Hoe komt het dat een generiek middel als Bisoprolol EG een andere prijs kan hebben dan het referentiemiddel?
Omdat de publieksprijs door de vergunninghouder wordt vastgelegd en het RIZIV een terugbetaling kan voorzien; een bedrag wordt hier niet genoemd. Een generiek middel bevat dezelfde werkzame stof als het referentiemiddel. Wat dat precies inhoudt, legt het Europees Geneesmiddelenbureau uit op de pagina over het Europees Geneesmiddelenbureau.
Waaraan ziet u dat een online-apotheek een vergunning heeft, en wat betekent dat voor Bisoprolol EG?
Bisoprolol EG is voorschriftplichtig, en de online verkoop van geneesmiddelen op voorschrift is in België verboden. Een erkende apotheek mag enkel geneesmiddelen zonder voorschrift online aanbieden, onder de voorwaarden die het FAGG vastlegt. Het FAGG legt op de pagina het FAGG uit hoe u een betrouwbare website herkent.
De geraadpleegde documenten
De gegevens komen uit de Belgische samenvatting van de kenmerken van het product en de bijsluiter van Bisoprolol EG 5 mg en 10 mg tabletten, gepubliceerd door het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen (FAGG), laatst bijgewerkt op 10 november 2026.
De pagina vervangt het gesprek met de arts of apotheker niet.